Birçok sürücünün en büyük korkusu, trafikte ya da uzun yolda aracın aniden stop etmesidir. Bu durumun arkasında yatan nedenler çeşitlilik gösterse de, modern araçlarda motorun beyni olan Elektronik Kontrol Ünitesi’ne (ECU) kritik veri sağlayan küçük bir parça sıklıkla başroldedir: Krank Sensörü (CKP – Crankshaft Position Sensor).
Krank sensörü arızalandığında, araç sadece tekleyip sarsılmakla kalmaz, çoğu zaman tamamen çalışmayı durdurur. Peki, bu küçük parça neden bu kadar hayati öneme sahiptir ve bozulursa araç neden stop eder? Bu makalede, oto.net.tr okuyucuları için krank sensörünün teknik temellerini, arıza belirtilerini, kesin teşhis yöntemlerini ve olası tamir maliyetlerini A’dan Z’ye inceleyeceğiz. Amacımız, sorunu anlamanızı, doğru teşhis koymanızı ve en güvenli, en doğru çözüme ulaşmanızı sağlamaktır.
Önemli Not: Bu rehberdeki bilgiler, sorun teşhisi için yol gösterme amaçlıdır. Motor elektroniği ve zamanlama sistemleri karmaşık yapılar içerir. Riskli tamiratlar veya ileri seviye teşhis gerektiren durumlarda, aracınızı yetkili bir servise veya güvendiğiniz bir uzmana götürmenizi şiddetle tavsiye ederiz.
Krank Sensörü (CKP) Temelleri: Ne İşe Yarar ve Nasıl Çalışır?
Krank sensörü, bir motorun en kritik parçalarından biridir. Genellikle krank milinin hemen yakınında, volan (flywheel) veya titreşim sönümleyici (harmonic damper) dişli tekerleğine bakacak şekilde konumlandırılır. Görevi son derece basittir ancak etkisi inanılmaz derecede önemlidir: Krank milinin tam olarak nerede olduğunu ve hangi hızda döndüğünü Elektronik Kontrol Ünitesi’ne (ECU) bildirmektir.
CKP sensörü, ECU’nun motor devrini, silindirlerin konumunu ve pistonların üst ölü noktaya (ÜÖN) ne zaman ulaştığını bilmesini sağlayan temel veri kaynağıdır. Bu veriler olmadan, ECU doğru zamanda yakıt püskürtemez ve bujilere doğru zamanda ateşleme sinyali gönderemez. Sonuç olarak motor çalışmaz.
CKP Sensörünün Araçtaki Rolü: Ateşleme ve Enjeksiyon Zamanlaması
Modern içten yanmalı motorlarda her şey zamanlamaya bağlıdır. Ateşleme kıvılcımının bir milisaniye bile yanlış olması, motor performansını düşürürken, ciddi hasarlara yol açabilir. Krank sensörü, bu zamanlamanın anahtarıdır.
- Motor Devrinin Belirlenmesi: Sensör, krank milinin dönüş hızını (RPM) sürekli ölçer.
- Piston Konumu: Krank milindeki özel dişli tekerlek üzerindeki bir “boş diş” (missing tooth) sayesinde sensör, pistonun birinci silindirde üst ölü noktaya (TDC) ne zaman geldiğini belirler.
- ECU Kontrolü: ECU bu bilgileri alarak Kam Mili Sensörü’nden (EKS – Eksantrik Mili Konum Sensörü) gelen verilerle birleştirir. Bu ikili veri seti, ECU’nun yakıt enjektörlerini ve ateşleme bobinlerini tam olarak doğru anda devreye sokmasını sağlar.
Özetle, krank sensörü motorun nabzıdır; bu nabız durursa, ECU motorun durduğunu varsayar ve tüm hayati işlevleri (yakıt, ateşleme) keser.
Krank Sensörü Tipleri: Manyetik ve Hall Etkili
Piyasada en sık karşılaşılan iki temel krank sensörü tipi bulunmaktadır. Arızayı teşhis ederken hangi tip sensöre sahip olduğunuzu bilmek, multimetre testleri için önemlidir:
1. Manyetik (Relüktans) Tip Sensörler
Bu sensörler, sabit bir mıknatıs ve etrafına sarılı tel bobininden oluşur. Krank milinin dişli tekerleği sensörün yanından geçerken manyetik alanda voltaj değişimi yaratır. Bu değişim, ECU’ya analog sinyal olarak iletilir. Bu tip sensörler genellikle bir AC (alternatif akım) sinyali üretir.
2. Hall Etkili Sensörler
Daha modern ve hassas olan Hall etkili sensörler, manyetik alanın gücünü algılayarak dijital bir kare dalga sinyali (açık/kapalı) üretirler. Bu sensörler, düşük devirlerde bile net bir sinyal sağladığı için araçların daha hızlı marş almasına yardımcı olur. Test edilirken, genellikle sensörün güç kaynağına (referans voltajı) ve toprağa ihtiyacı vardır.
Krank Sensörü Arızası Belirtileri: Arabanızın Sinyalleri
Krank sensörü arızası, genellikle ani ve dramatik belirtilerle ortaya çıkar. Birçok araç sahibi, bu belirtileri önce yakıt sistemi ya da akü ile ilişkilendirse de, eğer aracınız çalışırken aniden stop ediyor ve hemen ardından marş basmasına rağmen çalışmıyorsa, büyük ihtimalle CKP sensörü devrededir. İşte en yaygın ve belirleyici arıza sinyalleri:
1. Motorun Hiç Çalışmaması (Marş Basar ama Ateşleme Yok)
Bu, en sık görülen CKP arızası belirtisidir. Marşa bastığınızda, motor döner (marş motoru çalışır), ancak motor çalışmaz. Bunun nedeni, sensörün tamamen sinyal vermeyi kesmesidir. ECU, motorun dönmediğini varsayar ve ateşleme ile yakıt enjeksiyonunu tamamen durdurur. Pistonlar hareket ediyor olsa bile, ateşleme gerçekleşmez.
- Kontrol İpucu: Eğer motor soğukken sorunsuz çalışıyor, ancak motor ısındıktan sonra stop ediyor ve soğuyana kadar çalışmıyorsa, bu yüksek ihtimalle manyetik tip bir krank sensörünün termal genleşme nedeniyle arızalanmasıdır.
2. Çalışırken Aniden Stop Etme ve Tekrar Çalışmama
Trafikte giderken, özellikle motor tam çalışma sıcaklığına ulaştıktan sonra, aracınız sarsıntısız bir şekilde aniden stop edebilir. Kontak açıp tekrar marşa bastığınızda, marş sesi normal gelse de motor ateşleme yapmaz.
Neden Stop Eder? Sensör içindeki bobin veya elektronik devre sıcaklıkla birlikte direncini kaybeder veya sinyal bozulur. ECU, ani sinyal kaybını algılar algılamaz, motoru korumak için (yanlış zamanda enjeksiyon yapmamak adına) sistemi tamamen kapatır. Bu durum, aracın hareket halinde durmasına ve güvenliğinizi riske atmasına yol açar.
3. Düzensiz Çalışma, Tekleme ve Güç Kaybı
Sensör tamamen bozulmamış, ancak ara sıra hatalı veya zayıf sinyal gönderiyorsa, motor düzensiz çalışır. ECU, doğru zamanlamayı bulmakta zorlanır, bu da rölantide dalgalanmaya, hızlanmada tereddüde (boğulma hissine) ve genel bir güç kaybına neden olur. Araç, sanki yakıtı bitiyormuş gibi sarsıntılı tepkiler verebilir.
Bu belirti, genellikle bobin arızası veya buji sorunlarıyla karıştırılır. Ancak CKP kaynaklı tekleme, genellikle motorun tamamını etkileyen daha genel bir zamanlama hatasından kaynaklanır.
4. Devir Saati Düşer ve Arıza Lambasının Yanması (CEL)
Krank sensörü arızalandığında, devir saati genellikle çalışmaz ya da beklenmedik şekilde sıfıra düşer (çünkü ECU motor devrini okuyamaz). Ayrıca, arıza ciddi bir motor yönetimi hatası olduğu için, gösterge panelinde Motor Kontrol Lambası (Check Engine Light – CEL) yanacaktır. OBD-II cihazıyla okunduğunda, genellikle P0335 kodlu arıza (CKP Sensörü A Devresi Arızası) başta olmak üzere ilgili kodlar görülür.
Araç Neden Stop Eder? Teknik Açıklama ve Motor Yönetimi
Arızalı bir krank sensörünün aracı neden durdurduğu sorusu, motor yönetim sisteminin temel çalışma prensiplerine dayanır. Bu süreç, sadece bir sensörün bozulmasından ibaret değildir; aynı zamanda ECU’nun bir güvenlik protokolünü çalıştırmasıdır.
ECU ve Zamanlama İlişkisi: Hayati Koordinasyon
ECU (Motor Beyni), motoru bir orkestra şefi gibi yönetir. Enjeksiyon ve ateşleme zamanlaması için iki ana girdiye ihtiyacı vardır:
- CKP (Krank): Motorun temel dönüş hızını ve konumunu bildirir.
- EKS (Kam Mili): Silindir 1’in sıkıştırma strokunda olup olmadığını, yani motorun döngüde hangi aşamada olduğunu bildirir.
Modern araçların çoğu, motorun çalışmaya başlaması ve temel rölantiyi sürdürmesi için *mutlaka* çalışan bir krank sensörüne ihtiyaç duyar. Eğer krank sensörü sinyali tamamen kesilirse, ECU aşağıdaki adımları uygular:
1. Senkronizasyon Kaybı
ECU, CKP sinyali olmadan krank milinin hızını ve konumunu tespit edemez. Bu, tam anlamıyla “kör” kalması demektir. ECU, milisaniyelik bir hassasiyetle yakıtı püskürtmesi veya kıvılcım göndermesi gereken zamanı bilemez.
2. Güvenlik Protokolü ve Yakıt/Ateşleme Kesilmesi
Yanlış zamanda ateşleme yapmak veya yakıt vermek, katalitik konvertöre zarar verebilir, motorda ciddi vuruntuya neden olabilir veya aracın kontrol dışı hızlanmasına yol açabilir. Bu riski ortadan kaldırmak için, ECU anında bir “Kill Switch” protokolü uygular. Bu protokol şunları içerir:
- Ateşlemenin Durdurulması: Bütün bujilere giden elektrik kesilir.
- Yakıt Enjeksiyonunun Durdurulması: Yakıt pompası durdurulur veya enjektörler devre dışı bırakılır.
Bu ani kesinti, aracın sarsıntısız bir şekilde, genellikle hiçbir uyarı vermeden anında stop etmesine neden olur. Arıza giderilene kadar da motorun tekrar çalışmasına izin verilmez. Bu nedenle, krank sensörü bozulursa araç neden stop eder sorusunun teknik cevabı, ECU’nun motoru koruma amaçlı başlattığı otomatik güvenlik kapatma mekanizmasıdır.
Krank Sensörü Arızası Teşhisi: Adım Adım Kontrol Rehberi
Krank sensörü arızası, yakıt pompası arızası, bobin arızası veya hatta ECU arızası gibi birçok farklı sorunla karıştırılabilir. Doğru teşhis koymak, gereksiz parça değişiminden ve yüksek maliyetlerden kaçınmanın anahtarıdır.
1. Basit Görsel Kontroller ve Bağlantılar
Teşhise başlamadan önce her zaman en basit adımlarla başlayın. Sensörün kendisi arızalanmış olabilir, ancak bazen sorun sadece bir kablo temassızlığıdır.
- Konum Kontrolü: Krank sensörü genellikle motor bloğunun altında, şanzıman çanının (bell housing) yakınında veya kasnak tarafında bulunur. Yerini tespit edin.
- Kablo Demeti ve Fiş: Sensöre giden kablo demetini kontrol edin. Kabloların kopuk, sıyrılmış veya yağ/kir içinde kalmış olup olmadığını kontrol edin. Fişin tam olarak oturduğundan ve korozyon olup olmadığından emin olun.
- Metal Talaşları: Manyetik sensörler, volandan veya debriyaj sisteminden kopan metal talaşlarını üzerine çekebilir. Bu talaşlar, sensörün manyetik alanını bozarak hatalı sinyal göndermesine neden olur. Eğer sensöre kolayca erişebiliyorsanız, temiz bir bezle silmeyi deneyin.
2. OBD-II Hata Kodları: En Sık Görülen Kodlar
Modern bir araçta arıza teşhisinin en güvenilir yolu, OBD-II (On-Board Diagnostics) cihazı kullanmaktır. Arıza kodu (DTC) okuması, doğrudan CKP sorununu işaret edecektir:
- P0335: Krank Mili Konumu Sensörü ‘A’ Devresi Arızası (En yaygın CKP kodu)
- P0336: Krank Mili Konumu Sensörü ‘A’ Devresi Aralık/Performans Sorunu
- P0337 / P0338 / P0339: Devrede düşük/yüksek giriş veya aralıklı arıza
- P0016 / P0017: Krank Mili/Kam Mili Konumu Korelasyon Hatası (Bu, genellikle CKP ve EKS arasındaki senkronizasyon hatasını veya zamanlama kayışının atlamasını gösterir).
Bu kodlar, doğrudan sensör veya sensörün çalıştığı devrede bir sorun olduğunu gösterir. Diğer parçaları değiştirmeden önce bu kodları dikkate alın.
3. Multimetre ile Sensör Testi (Manyetik Tip İçin)
Eğer manyetik (relüktans) tip bir sensörünüz varsa, arızanın kesinleşmesi için direnç ve AC voltaj testi yapabilirsiniz. Hall etkili sensörler bu yöntemle doğru şekilde test edilemez; çünkü test için güç kaynağı ve osiloskop gerekir.
a. Direnç (Ohm) Testi
Sensör soketini çıkarın. Multimetreyi Ohm (Ω) moduna getirin. Sensörün iki terminali arasındaki direnci ölçün. Sensörler marka ve modele göre değişmekle birlikte, sağlıklı bir CKP sensörünün direnci genellikle 400 ile 2025 Ohm arasında olmalıdır. Eğer direnç “0” (kısa devre) veya “OL” (açık devre) gösteriyorsa, sensör büyük olasılıkla arızalıdır.
b. AC Voltaj Testi (Sinyal Kontrolü)
Sensör fişi hala sökülüyken, multimetreyi AC Voltaj moduna getirin. Prob uçlarını sensör terminallerine bağlayın. Birisi aracı marş yaparken, multimetre ekranını izleyin. Sağlam bir manyetik sensör, marş sırasında 0.5 V ile 1.5 V AC arasında bir sinyal üretmelidir. Eğer hiç voltaj görmüyorsanız veya voltaj çok düşükse, sensör sinyal üretmiyordur.
UYARI: Bu testleri yaparken ellerinizi ve test ekipmanınızı hareket eden motor parçalarından (kayışlar, fanlar) kesinlikle uzak tutun. Eğer konuma erişim zorsa, bu testi servise bırakın.
4. Diğer Olası Nedenleri Elemek
Araç stop etmesi veya çalışmaması, sadece CKP sensörü kaynaklı olmayabilir. Teşhisinizi kesinleştirmeden önce şu sistemleri elediğinizden emin olun:
- Yakıt Sistemi: Yakıt pompasının çalıştığından ve yakıt hattında basınç olduğundan emin olun.
- Ateşleme Sistemi: Buji ve bobinlerin kıvılcım ürettiğinden emin olun (özellikle P0335 kodu yoksa).
- Kam Mili Sensörü (EKS): CKP sensörü ana veriyi sağlasa da, EKS sensörü de bozulursa motorun senkronizasyonu bozulur ve ECU çalışmayı engelleyebilir. Her zaman bu iki sensörü birlikte kontrol edin.
- ECU Gücü: ECU’nun kendisine güç sağlayan sigorta veya rölelerde problem olup olmadığını kontrol edin.
Krank Sensörü Değişimi: Maliyetler, Süreç ve İpuçları
Krank sensörü değişimi, aracın marka, modeli ve sensörün konumuna göre büyük ölçüde değişen bir işlemdir. Bazı araçlarda sensöre erişim kolayken (örneğin motor üstünden), bazı araçlarda şanzımanı veya motor bloğunun altındaki parçaları sökmek gerekebilir.
Sensörün Konumu ve Erişimi
CKP sensörü genellikle motorun altında, şanzıman ile motor bloğunun birleştiği yerde (volanı okumak için) bulunur. Bu konum, sensörün yol kiri, tuz ve yüksek sıcaklığa maruz kalmasına neden olur. Eğer sensör şanzıman tarafında ise, araca alttan erişim (lift veya kanal) gerekecektir.
Süreç:
- Aracın akü bağlantısını kesin.
- Sensöre erişimi sağlamak için gerekliyse hava filtresi kutusu, motor alt koruması veya diğer parçaları sökün.
- Sensör kablosunu fişinden ayırın.
- Sensörü yerinde tutan tek cıvatayı (genellikle 10 mm) sökün.
- Sensörü dikkatlice yuvasından çıkarın.
- Yeni sensörü takmadan önce yuvasını temizleyin.
- Yeni sensörü takın ve cıvatayı üretici tork değerine uygun sıkın. Aşırı sıkma sensöre zarar verebilir.
- Sökülen tüm parçaları geri takın.
- Akü bağlantısını yapın ve aracı çalıştırın.
Ortalama Değişim Maliyeti (Tahmini Aralıklar)
UYARI: Aşağıdaki maliyet tahminleri, 2025 yılı itibarıyla Türkiye piyasası için genel aralıklardır ve bölgeye, servise ve özellikle parça kalitesine göre değişiklik gösterebilir. Kesin fiyat garantisi verilmemektedir.
1. Parça Maliyeti
Krank sensörlerinin fiyatları, aracın markası ve modeline (özellikle premium markalarda) ve sensörün orijinalliğine göre değişir:
- Yan Sanayi / Muadil Kalite: 300 TL – 900 TL
- Kaliteli Yan Sanayi (Bosch, Delphi, vb.): 800 TL – 2.000 TL
- Orijinal Ekipman Üreticisi (OEM) / Yetkili Servis Parçası: 2.000 TL – 5.000 TL ve üzeri
2. İşçilik Maliyeti
İşçilik, sensörün ne kadar kolay erişilebilir olduğuna bağlıdır:
- Kolay Erişimli Konumlar: 500 TL – 1.000 TL (Yarım saatlik iş)
- Zor Erişimli Konumlar (Şanzıman veya Motor Askı Sökümü Gerektiren): 1.500 TL – 3.500 TL (1-3 saatlik iş)
Toplam Tahmini Maliyet: Parça kalitesine ve işçiliğe bağlı olarak, ortalama krank sensörü değişimi maliyeti 1.500 TL ile 6.000 TL arasında değişebilir. Orijinal parça ve yetkili servis tercih edildiğinde bu rakam daha da yukarı çıkabilir.
Kendi Başınıza Değişim Yapılmalı Mı?
Eğer sensöre erişim kolay ise (motor üst kısımları), temel el aletlerine sahipseniz ve motor elektroniği konusunda biraz bilginiz varsa değişimi kendiniz yapabilirsiniz. Ancak, sensörün şanzıman çanında yer aldığı ve zor ulaşılan bir konumdaysa:
PROFESYONEL SERVİS ÖNERİSİ: Sensörün yanlış takılması, yanlış torklanması veya kablolara zarar verilmesi daha büyük motor sorunlarına yol açabilir. Özellikle şanzıman tarafındaki zorlu değişimler için mutlaka deneyimli bir uzmana başvurmalısınız. Yanlış takılan bir sensör, motor zamanlamasını bozarak pahalı hasarlar verebilir.
Önleyici Bakım ve Sensör Ömrünü Uzatma Yolları
Krank sensörleri genellikle uzun ömürlü parçalardır, ancak motor bölmesi içindeki ısı, titreşim ve kirliliğe maruz kaldıkları için zamanla arızalanmaları kaçınılmaz olabilir. Sensörün ömrünü uzatmak için alabileceğiniz pratik önlemler şunlardır:
1. Motor Yağı Kalitesini Koruyun
Motor yağı kaçağı veya yanlış yağ kullanımı, krank sensörünün kablolarına ve gövdesine zarar verebilir. Daima üreticinin tavsiye ettiği spesifikasyonlara uygun kaliteli motor yağı kullanın ve yağ değişimlerini zamanında yapın. Temiz motor yağı, contaların sağlıklı kalmasına yardımcı olur, böylece sensör çevresine yağ sızıntısı olmaz.
2. Motor Temizliğine Dikkat Edin
Krank sensörleri, manyetik alanlarını bozabilecek metal talaşları, toz ve kire karşı hassastır. Periyodik bakımlarda, sensörün etrafındaki bölgenin temiz olduğundan emin olun. Özellikle debriyaj değişimleri gibi işlemlerden sonra bu bölge kontrol edilmelidir.
3. Termal Strese Karşı Koruma
CKP sensörünün en büyük düşmanı ısıdır. Motorun aşırı ısınmasını önlemek, sensörün erken arızalanmasını engeller. Soğutma sisteminizin (radyatör, termostat, fan) her zaman kusursuz çalıştığından emin olun.
4. Kaliteli Yedek Parça Kullanımı
Piyasada çok ucuz, kalitesiz krank sensörleri bulunmaktadır. Bu sensörler genellikle erken arızalanır veya yanlış sinyaller gönderir. Değişim gerektiğinde, aracınızın performansını ve güvenliğini riske atmamak için mutlaka orijinal ekipman üreticisi (OEM) kalitesinde parçalar kullanın. Unutmayın, bu sensör bozulursa araç neden stop eder, bu yüzden kaliteden ödün vermeyin.
Sık Yapılan Hatalar ve Teknik Uyarılar
Krank sensörü arızası teşhisi ve tamiri sırasında sürücülerin ve bazen deneyimsiz tamircilerin yaptığı bazı yaygın hatalar vardır:
Hata 1: Teşhis Olmadan Parça Değiştirmek
En büyük hata, aracı stop ettiği için doğrudan krank sensörünü değiştirmektir. Eğer sorun aslında yakıt pompası, ECU rölesi ya da Kam Mili Sensörü ise, yeni sensör takmak problemi çözmeyecektir. Mutlaka hata kodlarıyla ve multimetre testleriyle arızanın CKP kaynaklı olduğunu doğrulayın.
Hata 2: Kablo Demetini İhmal Etmek
CKP sensörü arızalarının büyük bir kısmı sensörün kendisinden değil, kablo demetinin motor titreşimlerinden dolayı aşınmasından veya fişin gevşek olmasından kaynaklanır. Yeni sensör takılsa bile, kablo hattı kontrol edilmezse sorun devam eder.
Hata 3: Isıyı Göz Ardı Etmek
Çoğu CKP arızası, motor ısındıktan sonra kendini gösterir (termal genleşme). Eğer sensör soğukken çalışıyor, ancak motor sıcakken arıza veriyorsa, sorunun kaynağı büyük ihtimalle sensörün iç direncindeki bozulmadır. Bu durumu dikkate alarak sıcak motor testleri yapılmalıdır.
Hata 4: Çin Malı Ucuz Sensör Kullanmak
Krank sensörü, zamanlama ve hassasiyet gerektiren bir parçadır. Kalitesiz bir sensör, doğru sinyali üretmekte zorlanır ve bu, ECU’nun yanlış zamanlamayla çalışmasına, güç kaybına ve hatta katalitik konvertör arızasına yol açabilir. Her zaman güvenilir markaları tercih edin.
Sonuç: Güvenilir Teşhis, Güvenli Sürüş
Krank sensörü, modern motorların kalbi ve beyni arasındaki iletişim hattıdır. Aracınızın aniden stop etmesi veya çalışmaması gibi dramatik sorunlar yaşadığınızda, bu küçük sensörün rolünü kesinlikle göz ardı etmeyin. Eğer aracınız bozulursa araç neden stop eder sorusuyla karşı karşıyaysanız, yüksek ihtimalle bu sensörün sinyal göndermeyi bıraktığı için ECU’nun güvenlik modunu devreye soktuğunu unutmayın.
Doğru teşhis (özellikle OBD-II kodları ve multimetre testleri kullanarak) size zaman ve para kazandıracaktır. Unutmayın ki, motor zamanlaması kritik bir konudur ve eğer sensör zor bir konumdaysa veya teknik bilginiz yeterli değilse, aracınızı oto.net.tr uzmanlarının da tavsiye ettiği gibi, güvenilir bir servise teslim etmek en güvenli yaklaşımdır. Motorunuzun sağlığı için daima kaliteli yedek parçaları tercih edin ve bakım periyotlarını aksatmayın.
Sık Sorulan Sorular (SSS)
1. Krank Sensörü Arızası Olursa Araç Çalışır Mı?
Çoğu modern araçta, krank sensörü sinyal vermezse araç hiç çalışmaz. Marş basabilir, ancak ateşleme ve yakıt enjeksiyonu gerçekleşmez. Bazı araçlar (özellikle daha eski modeller) Kam Mili Sensörü’nü (EKS) yedek sinyal olarak kullanarak motoru zor da olsa çalıştırabilir, ancak bu çok nadirdir ve motor performansı aşırı düşecektir.
2. Krank Sensörü Temizlenerek Tamir Edilebilir Mi?
Eğer sensörün arızası sadece üzerine yapışan metal talaşları veya kir ise, temizlenmesi sinyal kalitesini geri getirebilir ve sorunu çözebilir. Ancak, sensörün içindeki bobin veya elektronik devreler sıcaklık nedeniyle hasar gördüyse, temizleme bir işe yaramaz. Böyle bir durumda tek çözüm değiştirmektir.
3. Kam Mili Sensörü (EKS) Arızası ile Krank Sensörü (CKP) Arızası Nasıl Ayrılır?
CKP sensörü arızalandığında araç genellikle hiç çalışmaz veya aniden stop eder. EKS sensörü arızalandığında ise araç genellikle çalışır, ancak rölanti düzensizdir, yakıt tüketimi artar ve motor performansı düşer. ECU genellikle CKP sinyalini temel alırken, EKS sinyalini doğrulama için kullanır. Eğer sadece EKS bozulursa, çoğu araç CKP ile çalışmaya devam edebilir (performans düşüşüyle birlikte).
4. Arızalı Krank Sensörü Yakıt Tüketimini Etkiler Mi?
Evet, dolaylı olarak etkiler. CKP sensörü hatalı sinyal gönderdiğinde, ECU motorun konumunu tam olarak bilemez. Bu durum, ECU’nun ateşleme ve enjeksiyon zamanlamasını optimum noktadan uzaklaştırmasına neden olur. Yanlış zamanda enjekte edilen yakıt tam olarak yanmaz, bu da hem güç kaybına hem de artan yakıt tüketimine yol açar.
5. Krank Sensörü Bozulduğunda Yol Bilgisayarı Hata Verir Mi?
Evet. Krank sensörü arızası, motor yönetim sistemi için kritik bir hatadır. Hemen hemen tüm modern araçlarda, CKP arızalandığında veya sinyal kesildiğinde “Check Engine Light” (CEL) yanar ve yol bilgisayarına P0335 gibi ilgili hata kodları kaydedilir.
6. Krank Sensörü Değişiminden Sonra Kod Silinmeli Midir?
Kesinlikle evet. Sensör değişiminden sonra arızanın çözüldüğünden emin olmak için (ve ECU’nun yeni sinyale adapte olmasını sağlamak için) bir OBD-II cihazıyla ECU belleğindeki mevcut arıza kodları (DTC) temizlenmelidir. Kodlar silinmezse, CEL ışığı yanmaya devam edebilir veya eski hata verileri performansı etkileyebilir.
